Ζάρκο Πάσπαλι: Γραμμές, βολές και καρδιακές προσβολές

Στα νιάτα του «μάγεψε» με τις μπασκετικές του παραστάσεις το κοινό των ελληνικών γηπέδων, κατορθώνοντας να γίνει ο πλέον εμβληματικός ξένος της ελληνικής καλαθοσφαίρισης τη δεκαετία του ’90. Ο Ζάρκο Πάσπαλι, ο αριστερόχειρας σμολ-φόργουορντ με το ανορθόδοξο, αλλά τόσο επιτυχημένο off-balance σουτ και τη διείσδυση στο καλάθι που δεν άφηνε περιθώρια αντίδρασης στους αντιπάλους, από τα μεγαλύτερα αστέρια που ανέδειξε το γιουγκοσλάβικο μπάσκετ, θα βρίσκεται για πάντα στις καρδιές των Ελλήνων φιλάθλων.


Γεννήθηκε στις 27 Μαρτίου 1966 στην Pljevlja, στη Σοσιαλιστική Δημοκρατία του Μαυροβουνίου. Έχει ύψος 2.06 μ. και τα πρώτα του μπασκετικά βήματα τα έκανε στην Μπουντούτσνοστ. Στη συνέχεια φόρεσε τη φανέλα της Παρτιζάν, με την οποία το άστρο του ξεκίνησε να λάμπει. Παρέα με τους Βλάντε Ντίβατς και Σάσα Τζόρτζεβιτς, κατέκτησε το Κύπελλο Κόρατς (1988-1989), το Πρωτάθλημα (1986-1987) και το Κύπελλο Γιουγκοσλαβίας (1988-1989). Το 1988 (με συμπαίκτη τον Ζέλικο Ομπράντοβιτς) συμμετείχε στο Φάιναλ-Φορ της Ευρωλίγκας στη Γάνδη, κατακτώντας την 3η θέση (στον ημιτελικό με την Μακάμπι πέτυχε 18 πόντους και στον μικρό τελικό κόντρα στον Άρη 21).

Τα «όργια» και τα… τραύματα με τον Ολυμπιακό


Η απόκτησή του από τον Ολυμπιακό το 1991 άλλαξε την μπασκετική του ζωή αλλά και τη μοίρα της πειραϊκής ομάδας, που χωρίς να το ξέρει τότε, είχε βρει έναν αρχι-σκόρερ, τον… μεσσία των τίτλων και τον παίκτη που θα την οδηγούσε στην ευρωπαϊκή ελίτ. Η μοίρα, ωστόσο, του επιφύλασσε δύο μεγάλα… τραύματα με την ερυθρόλευκη φανέλα:
• Την σεζόν 1992-1993, ο Ολυμπιακός είχε αποκλειστεί από την (μετέπειτα πρωταθλήτρια) Λιμόζ ένα βήμα πριν το Φάιναλ-Φορ της Αθήνας, σε ένα παιχνίδι που έμεινε στην ιστορία για την… καταραμένη γραμμή. Στον τρίτο αγώνα της σειράς των προημιτελικών στο «Μοντ Μπλαν» (με τις νίκες στο 1-1), στις 17 Μαρτίου 1993, ο Φορτέ αστοχεί σε τρίποντο και ο Ολυμπιακός με το σκορ στο 58-58, έχει όλο τον χρόνο στην διάθεσή του (παραπάνω από 30″). Ο Μπέρι παίρνει το ριμπάουντ, πασάρει στον Τόμιτς και εκείνος στον Πάσπαλι, που όμως πατάει τη γραμμή του άουτ και δίνει τη μπάλα στους Γάλλους. Στα 3 δευτερόλεπτα ο Ζντοβτς σκοράρει και δίνει την πρόκριση στη Λιμόζ, γράφοντας εκτός από ιστορία το πρώτο… τραύμα του Ζάρκο στην καριέρα του στον Ολυμπιακό.
• Η επόμενη σεζόν, 1993-1994, είναι αυτή που θα στιγμάτιζε για πάντα την καριέρα του. Έχοντας τα ηνία της ομάδας στο παρκέ, με τη συνδρομή των έμπειρων Τάρπλεϊ-Φασούλα και το ταλέντο των Σιγάλα, Τάρλατς, Τόμιτς, Νάκιτς, φτάνει με τον Ολυμπιακό στο Φάιναλ-Φορ της Ευρωλίγκας στο Τελ Αβίβ. Παρά τον ενθουσιασμό από τη νίκη επί του Παναθηναϊκού στον ημιτελικό, ο Ολυμπιακός ηττήθηκε στον τελικό από την ισπανική Μπανταλόνα, με τον Πάσπαλι να γίνεται… μοιραίος για την ομάδα του, παρότι ήταν ο πολυτιμότερος παίκτης της (πήρε τον τίτλο του MVP του τελικού). Η χαμένη του βολή στα 4.8” πριν τη λήξη του αγώνα (τότε ίσχυε το 1+1 από τη γραμμή), με το σκορ στο 57-59 υπέρ των Ισπανών, έχει μείνει στην ιστορία. Ο ίδιος ο Πάσπαλι είχε δηλώσει αρκετό καιρό αργότερα πως «ήμουν σίγουρος ότι θα τη χάσω με τόση πίεση που ένιωθα»! Γύρω από την περίφημη βολή που έχασε στο Τελ Αβίβ, ο… μύθος έχει υφάνει διάφορες ιστορίες. Σύμφωνα με μία από αυτές, την οποία επιβεβαίωσε ο ίδιος αργότερα, λίγες μέρες πριν το Φάιναλ-Φορ είχε αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο σούταρε τις ελεύθερες βολές! Στον τελικό με την Μπανταλόνα είχε 3/10, ενώ σε παλιότερο αγώνα απέναντι στο Περιστέρι είχε σημειώσει 23/23!
• Τη σεζόν 1991-1992, είχε σκοράρει 46 πόντους κόντρα στον Πανιώνιο στο ΣΕΦ και 43 με αντίπαλο την ΑΕΚ στα Πατήσια.
• Στο πρώτο παιχνίδι της σεζόν 1992-1993 (26/9/1992), που συνέπεσε με την… απαρχή του επαγγελματικού πρωταθλήματος στην Ελλάδα υπό την εποπτεία του (τότε) ΕΣΑΚ, ο Ολυμπιακός έπεσε θύμα έκπληξης χάνοντας εκτός έδρας από την Δάφνη στην παράταση (105-103). Σε εκείνο το ματς ο Πάσπαλι σταμάτησε στους 54 πόντους (13/1 βολές, 19/34 δίποντα, 1/2 τρίποντα, 10 ρ., 4 κλ., 6λ.)!
• Στην εν Ελλάδι καριέρα του με Ολυμπιακό, Παναθηναϊκό, Πανιώνιο και Άρη, πέτυχε συνολικά 4.104 πόντους, εκ των οποίων οι 1.068 από βολές!
• Η επιστροφή του στο ΣΕΦ με τη φανέλα του Παναθηναϊκού στο παιχνίδι πρωταθλήματος στις 19 Φεβρουαρίου 1995, ήταν επεισοδιακή. Οι φίλαθλοι των «ερυθρόλευκων» τον αποκαλούν με συνθήματα «προδότη» σε όλη τη διάρκεια του αγώνα. Εκείνος έδωσε τη νίκη στον Παναθηναϊκό (72-74, η πρώτη ήττα του Ολυμπιακού στην έδρα του στην Α1 μετά από σερί 35 νικών) πετυχαίνοντας καλάθι με το δεξί χέρι και κερδίζοντας φάουλ στην τελευταία επίθεση του αγώνα. Παρότι αριστερόχειρας, σούταρε και τη βολή με το… κακό του χέρι και την έχασε, για να κάνει μετά το ματς την ιστορική δήλωση με αποδέκτη τον Γιάννη Ιωαννίδη: «Το έβαλα με το δεξί, γιατί με το αριστερό κρατούσα τα αρ… μου»! Συνολικά είχε πετύχει 13 πόντους. Ωστόσο η χαμένη του βολή για άλλη μια φορά στοίχισε στην ομάδα του τίτλο. Ο Ολυμπιακός (είχε κερδίσει επίσης με 2 πόντους στη Γλυφάδα) πήρε το πλεονέκτημα έδρας χάρη στην καλύτερη διαφορά πόντων, κάτι που ουσιαστικά του έδωσε το πρωτάθλημα της σεζόν 1994-1995 (3-2 νίκες οι «ερυθρόλευκοι»), μετά από σειρά επεισοδιακών τελικών.

Η… μυρωδιά του ΝΒΑ και η επιστροφή


• Τον Ιούλιο του 1989, χωρίς να έχει επιλεγεί σε ντραφτ, υπέγραψε στους Σαν Αντόνιο Σπερς. Για την μεταγραφή του είχε μεσολαβήσει ο -τότε βοηθός προπονητή- Γκρεγκ Πόποβιτς, που είχε δει τον Πάσπαλι στην Γερμανία, σε φιλικά προετοιμασίας με την Γιουγκοσλαβία για το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα.
• Η θητεία του στο ΝΒΑ ήταν σύντομη και χωρίς επιτυχία. Με τα «Σπιρούνια» έπαιξε σε μόλις 28 αγώνες (6.5 λεπτά ανά αγώνα), σημειώνοντας συνολικά 72 πόντους (2.6) και μαζεύοντας 30 ριμπάουντ (1.1). Ο νεαρός τότε Ζάρκο δεν μπόρεσε να προσαρμοστεί στα αμερικάνικα αγωνιστικά δεδομένα και το physical game ενώ οι περισσότερες ιστορίες συνδυάζουν τη φυγή του (τον Απρίλιο του 1990) με την κακή εξωγηπεδική ζωή και συγκεκριμένα την αγάπη του για την πίτσα και το τσιγάρο!
• Υπήρξε ο πρώτος μη Αμερικανός παίκτης (που δεν είχε έστω σπουδάσει στις ΗΠΑ) που υπέγραψαν ποτέ οι Σπερς. Όταν πρωτοπήγε στην Αμερική, το 1989, ήταν η χρονιά που στο ΝΒΑ είχαν καταφτάσει άλλοι 5 Ευρωπαίοι, με τις εφημερίδες να μιλούν για «διεθνή εισβολή»! «Και τώρα που το σκέφτομαι νιώθω ενθουσιασμένος. Ήμουν ένας από τους ελάχιστους παίκτες εκείνη την εποχή που έζησαν την ατμόσφαιρα και τον τρόπο δουλειάς σε ένα διαφορετικό περιβάλλον. Ήμουν στην πρώτη γραμμή», έχει πει σε συνέντευξή του.
• Σε μία από τις πρώτες του συνεντεύξεις στην Αμερική, είχε εκφράσει την αγάπη του για την Pizza Hut και τα Marlboro. Δεν ήθελε και πολύ για να του βγει το όνομα! Οι κακές γλώσσες τον ήθελαν να τρώει πίτσα 5 φορές την εβδομάδα και να καπνίζει 3 πακέτα την ημέρα! Η ομάδα του Τέξας είχε στείλει τον Ζάρκο σε υπνωτιστή για το θέμα του τσιγάρου. Πριν από κάποιο αγώνα, ο Πάσπαλι είπε στον τότε προπονητή των Σπερς, Λάρι Μπράουν, με γεμάτο στόμα χαμογελώντας: «Κοίτα κόουτς, σοκολάτες»!
• Μία άλλη ιστορία της εποχής είναι πως όταν ο Μπράουν πρωτοσυνάντησε τον Πάσπαλι, ο τελευταίος του είπε σε σπαστά αγγλικά: «Όχι άμυνα, μόνο επίθεση»! Κι εκείνος του απάντησε: «Όχι παιχνίδι, μόνο πάγκο»!
• Ο Μπράουν δεν πίστευε ιδιαίτερα στους πρωτοεμφανιζόμενους παίκτες, πόσω μάλλον στους ξένους ρούκι. Το χειρότερο για τον Πάσπαλι ήταν πώς οι Σπερς είχαν επιλέξει εκείνη τη χρονιά στο ντραφτ τον Σον Έλιοτ, που αγωνιζόταν στην ίδια θέση με εκείνον. Έτσι, σε συνδυασμό με την δική του κακή εξωγηπεδική ζωή, δεν πήρε χρόνο συμμετοχής και τρεις ημέρες πριν τα play-offs, κόπηκε από την ομάδα για να πάρει τη θέση του ο Μάικ Μίτσελ. «Ο Μπράουν είναι πολύ καλός προπονητής αλλά δεν μου έδωσε ευκαιρίες. Όταν πήγα στην Αμερική, ήμουν ο καλύτερος στη θέση μου στην Ευρώπη. Είμαι σίγουρος ότι θα μπορούσα να βοηθήσω έστω και λίγο την ομάδα», είχε δηλώσει ο Πάσπαλι.
• Παρότι δεν αγωνιζόταν πολύ στους Σπερς, χάρη στην προσωπικότητά του ήταν καλτ φιγούρα για τους οπαδούς και πολύ δημοφιλής στους συμπαίκτες του. Μάλιστα ο Τέρι Κάμινγκς είχε γράψει για εκείνον ένα τραγούδι, «Το σημάδι του Ζάρκο», στον ρυθμό της παλιάς τηλεοπτικής σειράς «Το σημάδι του Ζορό»!
• Όταν «κόπηκε» και επέστρεψε στην Γιουγκοσλαβία, οι υπεύθυνοι των Σπερς πήγαν στο σπίτι που νοίκιαζε για να το αδειάσουν, για να διαπιστώσουν ότι τα μόνα έπιπλα που είχε ήταν ένα κρεβάτι και ένα μπιλιάρδο. Σύμφωνα με τον αστικό μύθο, ο ιδιοκτήτης του διαμερίσματος προσπαθούσε για εβδομάδες να ξεφορτωθεί τη μυρωδιά του τσιγάρου!
• Οι πολύ καλές του εμφανίσεις στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Ατλάντα το καλοκαίρι του 1996 (ήταν ο πρώτος σκόρερ του τελικού απέναντι στις ΗΠΑ με 19 πόντους) τράβηξαν το ενδιαφέρον των Ατλάντα Χοκς, που τον κάλεσαν να συμμετάσχει σε καμπ προετοιμασίας. Και πάλι όμως το αμερικάνικο όνειρο αποδείχτηκε απατηλό για τον Πάσπαλι, που εξαιτίας οικογενειακών προβλημάτων που επηρέαζαν το παιχνίδι του, δεν υπέγραψε συμβόλαιο με τα «Γεράκια». Έτσι, την σεζόν 1996-1997 βρήκε μπασκετικό καταφύγιο στην γαλλική Ρασίνγκ Παρί, την οποία βοήθησε να κατακτήσει το πρωτάθλημα μετά από 43 χρόνια.
• Το κύκνειο άσμα της καριέρας του ήταν η Ιταλία και η Κίντερ Μπολόνια. Το τέλος ήρθε με άδοξο τρόπο, καθώς η κατάχρηση του Ζάρκο στο τσιγάρο οδήγησε την ομάδα στο να τον αποδεσμεύσει στα μέσα της σεζόν, μετά από σειρά κακών εμφανίσεων. Με αυτόν τον τρόπο, στα 32 του μόλις χρόνια, ο σπουδαίος άσος είπε «αντίο» στο μπάσκετ, αφήνοντας στους απανταχού θαυμαστές του υπέροχες αναμνήσεις.
• Η μεγάλη αγάπη του Ζάρκο για το τσιγάρο προκάλεσε προβλήματα στην καριέρα αλλά και την υγεία του. Τον Μάρτιο του 2001, ενώ έπαιζε ποδόσφαιρο 5χ5 στην Αθήνα, υπέστη καρδιακό επεισόδιο και νοσηλεύτηκε για αρκετές εβδομάδες. Τον Ιούλιο του ίδιου έτους ακολούθησε νέα καρδιακή προσβολή που τον οδήγησε στο χειρουργείο και τον κράτησε στο νοσοκομείο μέχρι και το επόμενο έτος. Συνολικά, μέχρι σήμερα έχει πάθει τέσσερις. «Και σε αυτόν τον τομέα», όπως λέει ο ίδιος, «έχω σπάσει όλα τα ρεκόρ! Ξέρω πλέον ότι πρέπει να ζήσω πιο ισορροπημένα». Μετά τις περιπέτειες της υγείας του έγινε χορτοφάγος, αλλά δεν έχει καταφέρει ακόμα να κόψει τελείως το τσιγάρο, παρά μόνο να το ελαττώσει.
• Παντρεύτηκε το 1986 την Μίλκα, με την οποία απέκτησε δυο κόρες: την Στάσα (1987) και την Σάνια (1995).
• Μαζί με τους Ντίβατς, Ντανίλοβιτς, Τζόρτζεβιτς, Ρέμπρατσα, Μποντιρόγκα και Σάβιτς ίδρυσαν το «Group Seven», ίδρυμα που προσφέρει φροντίδα στα παιδιά που υποφέρουν από τη φτώχεια και την απομόνωση που επέφερε η διάλυση της Γιουγκοσλαβίας.

Google search engine

Κάντε το πρώτο σχόλιο

Υποβολή απάντησης

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται.


*